Dự án nâng cao năng lực quản lý rừng giao cho cộng đồng ở huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế
Dự án nâng cao năng lực quản lý rừng giao cho cộng đồng ở huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế được tài trợ bởi quỹ Ford Foundation. Thời gian thực hiện: 4/2006- 4/2007. Dự án được thực hiện trên địa bàn huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế

1. Bối cảnh dự án

Quá trình giao đất giao rừng (GĐGR) ở huyện Nam Đông được triển khai từ năm 2002 nhờ sự hỗ trợ của một số dự án phát triển như SNV, Hành Lang Xanh, ETSP. Đến năm 2005, toàn huyện đã giao được gần 2000 ha rừng tự nhiên cho hộ gia đình, nhóm hộ, và một số cộng đồng thôn. Quá trình GDGR trong thời gian này đã bộc lộ một số điểm hạn chế.

Thứ nhất, rừng được giao cho người dân thường không được xác định rõ ràng về trữ lượng và trạng thái. Trong khi đó, phần hưởng lợi (theo QĐ 178/2001) lại được tính căn cứ vào lượng tăng trưởng rừng. Việc không xác định được trữ lượng rừng ban đầu thì việc so sánh lượng tăng trưởng hàng năm sẽ gặp khó khăn.

Thứ hai, hầu hết diện tích rừng được giao đều thuộc loại suy giảm và xuống cấp thiếu mức độ hấp dẫn về lợi ích kinh tế trước mắt dễ dẫn đến tình trạng quản lý lỏng lẻo hoặc chuyển đổi rừng sang các dạng cây trồng khác (keo, cao su).

Thứ ba, các nhóm/cộng đồng nhận rừng hầu như không hoạt động hiệu quả sau khi nhận rừng bởi trước đó họ không lập được kế hoạch hoạt động do không được hỗ trợ thông tin (đặc điểm khu rừng giao) và các kỹ năng khác. Mặt khác, các hộ gia đình vẫn giữ thói quen canh tác riêng lẻ ngoại trừ một số thôn có đồng bào Catu – nơi vẫn duy trì được các phong tục sinh hoạt thôn truyền thống. Hiện trạng nêu trên đòi hỏi một chương trình thí điểm hỗ trợ các nhóm hộ giao rừng thông qua các hoạt động lập kế hoạch quản lý rừng giao, xây dựng các mô hình sinh kế, và triển khai các hoạt động nhóm phối hợp.

Được sự hỗ trợ của quỹ Ford Foundation ở Hà Nội, dự án “Nâng cao năng lực quản lý rừng sau khi giao cho cộng đồng ở huyện Nam Đông” được triển khai trong hai năm 2006-2008. Dự án được triển khai ở 3 thôn thuộc 3 xã đồng bào dân tộc Katu: thôn Cha Măng (xã Thượng Lộ), thôn La Hiar (xã Hương Sơn), và thôn A Sách (xã Thượng Nhật). Dự án do Trung tâm CORENARM điều hành phối hợp với Phòng NN&PTNT huyện, Hạt Kiểm lâm, UBND Xã Hương Sơn, Thượng Nhật, và Thượng Lộ. Với mục tiêu nâng cao năng lực quản lý cho các nhóm nhận rừng nhằm bảo vệ và sử dụng tài nguyên theo hướng bền vững, dự án tập trung vào 3 hợp phần chính (i) Điều tra xây dựng hồ sơ mô tả hiện trạng rừng giao; (ii) Xây dựng các mô hình sinh kế bền vững hỗ trợ các nhóm nhận rừng; và (iii) Tập huấn kỹ năng quản lý rừng cho các nhóm nhận rừng.

2. Kết quả thực hiện

Xây dựng hồ sơ mô tả hiện trạng rừng giao

Trong năm 2006, Trung tâm đã phối hợp với người dân ở ba thôn vùng dự án điều tra khảo sát toàn bộ diện tích rừng giao cho các thôn quản lý bảo vệ nhằm tạo cơ sở dữ liệu cho UBND Huyện ra quyết định giao rừng trong những năm tiếp theo. Kết quả điều tra đã hoàn chỉnh hồ sơ mô tả 334 ha ở ba thôn với tổng số 70 ô mẫu định vị (20x20m2). Kết quả điều tra được xử lý, tổng hợp, và in thành tài liệu “Kết quả điều tra và đánh giá tài nguyên rừng của 3 thôn A Sách, La Hiar và thôn Cha Măng huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế“. Tài liệu này đã góp phần quan trọng trong quá trình phê duyệt hồ sơ giao rừng cho các thôn A Sách, La Hiar trong năm 2008 thông qua chương trình thí điểm giao rừng cộng đồng do quỹ TFF tài trợ.

Xây dựng vườn ươm cộng đồng và trồng thử nghiệm một số loài cây có giá trị kinh tế

Xây dựng thành công 02 vườn ươm cộng đồng ở thôn A Sách (Thượng Nhật) và thôn La Hiar (Hương Sơn). Tất cả các hộ dân trong thôn được tập huấn một cách tỉ mỉ về cả về lý thuyết và thực hành để xây dựng một vườn ươm cộng đồng bao gồm: Kỹ thuật làm đất, xây dựng hệ thống thoát nước, cách đóng bầu, xếp bầu, xây dựng mái che, kỹ thuật thu cây con cung cấp cho vườn ươm cộng đồng, kỹ thuật bứng cây con, ươm, chăm sóc cây con thu thập từ rừng.

Kết quả đầu ra của vườn ươm là các loài cây bản địa có giá trị kinh tế giúp phục hồi những diện tích rừng được giao. Trong thời gian từ 2006 đến năm 2008 Trung tâm cùng với sự tham gia của các hộ dân trong địa bàn dự án gieo ươm và trồng được: 1.200 cây Cau, 1.250 cây Kiền kiền, 520 cây Ươi ghép, 160 cây Gõ, 500 cây Mây, 120 cây Đào, 20 cây Lim xanh, và 26.000 cây Keo và hợp tác với khoa Lâm nghiệp tiến hành trồng hơn 200 cây Huê mộc (Sưa) trên diện tích rừng của thôn A Sách và thôn La Hiar. Cũng qua dự án này Trung tâm Corenarm tiến hành hợp tác với Khoa Lâm nghiệp Trường Đạị học Nông Lâm Huế tiến hành viết cuốn “Sổ tay hướng dẫn kỹ thuật vườn ươm cây rừng cho cộng đồng“.

Nâng cao năng lực quản lý cho các nhóm nhận rừng

Xây dựng 03 bộ tài liệu hỗ trợ quá trình quản lý rừng giao bao gồm (i) Mô tả hiện trạng rừng giao (ii) Kỹ thuật làm vườn ươm, và (iii) Kế hoạch quản lý rừng giao. Để bổ sung kiến thức thực tế cho người dân trong quá trình lập kế hoạch quản lý và triển khai các mô hình vườn ươm, vườn hộ, vườn rừng, Trung tâm đã tiến hành được 2 chuyến tham quan tới Mô hình trồng mây ở Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh năm 2006 và mô hình Quản lý rừng cộng đồng ở Khu BTTN Phong Điền, Thừa Thiên Huế năm 2008. Kết quả là người dân đã học tập được nhiều kinh nghiệm trong các hoạt động tổ chức nhóm, xây dựng mô hình trông Mây dưới tán rừng, và tổ chức hiệu quả các hoạt động quản lý bảo vệ diện tích rừng được giao.

Tìm hiểu kiến thức sinh thái bản địa của người dân trong bảo tồn và sử dụng bền vững các loài  động thực vật hoang dã.

Sau hơn 30 cuộc hội thảo này, Trung tâm cùng với người dân liệt kê được hơn 60 loài và nhóm loài động vật hoang dã, hơn 80 loài cây thuốc, 56 loài LSNG cùng với địa điểm phân bố, mức độ phong phú, các nhân tố đe dọa, và đánh giá được một cách tương đối tác động của các nhân tố đe dọa đối với các loài này. Cũng qua các cuộc chia sẽ kinh nghiệm Trung tâm CORENARM cùng với các thôn tiến hành xây dựng được một kế hạch hành động để bảo tồn các loài và qua đó người dân trong các thôn bày tỏ những tâm tư, nguyện vọng góp phần bảo tồn và phát triển các loài động vật hoang dã.

3. Bài học kinh nghiệm

Qua thời gian gần ba năm thực hiện, dự án đã góp phần giải quyết 3 vấn đề mà người dân nhận rừng đang gặp phải là thiếu sự mô tả về thực trạng của rừng giao, thiếu các nguồn hỗ trợ các hộ nhận rừng khi nguồn thu từ rừng là không đáng kể, và thiếu các kỹ năng hoạt động nhóm trong quản lý rừng cộng đồng nhằm bảo vệ và sử dụng tài nguyên theo hướng bền vững và góp phần nhỏ vào sự phát triển kinh tế xã hội của huyện Nam Đông. Sự tham gia của các ban ngành chuyên môn cấp huyện đã hỗ trợ kịp thời trong việc chuyển giao kiến thức khoa học kỹ thuật cho cộng đồng. Trong dự án, Hạt Kiểm lâm và phòng NN&PTNT Huyện đã hỗ trợ các khóa tập huấn về kỹ thuật gieo ươm, kỹ thuật lâm sinh, phương án quản lý rừng giao. Ngoài hỗ trợ các nội dung kỹ thuật, hai cơ quan này còn tham mưu và xúc tiến quá trình cấp quyết định giao rừng cho các thôn trong các hoạt động về sau.
 

Trang trước Trang chủ In ấn
Các bài viết khác ...
» Dự án: Sự tham gia của mạng lưới XHDS về Thực thi pháp luật, Quản trị rừng, và Thương mại lâm sản (FLEGT) trong tiến trình thực FLEGT-VPA (Thoả thuận đối tác tự nguyện) (04-29-2016)
» Dự án Vận động công chúng tham gia xây dựng Qui chế quản lý tài nguyên vùng đệm thuộc khu bảo tồn Phong Điền (08-13-2014)
» Dự án phục hồi và bảo tồn loài cây Huê Mộc (Dalbergia tonkinensis Praine) ở huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế (08-13-2014)
 
 
Tiêu điểm
Chuyển đổi cơ cấu cây trồng thích ứng biến đổi khí hậu
Bảo vệ và phát triển rừng
Thành công từ mô hình nuôi gà thả đồng
Hơn 1.330 cá thể voọc chà vá chân nâu trên bán đảo Sơn Trà
Mô hình quản lý, bảo vệ và phát triển rừng cộng đồng hiệu quả, bền vững ở huyện Nam Đông, Thừa Thiên Huế
Mô hình quản lý rừng bền vững dựa vào cộng đồng tại thôn Xuân Lâm, xã Triệu Nguyên, huyện Dakrong, Quảng Trị
“Phát triển mô hình cây dược liệu gắn với quản trị rừng hiệu quả ở khu vực miền Trung”
Định hướng kinh doanh trồng rừng gỗ lớn
Hội thảo chuyên đề " Chia sẻ kinh nghiệm trong quản trị rừng hiệu quả"
Bhutan - nước đi đầu trong chống biến đổi khí hậu
CORENARM HƯỞNG ỨNG CHIẾN DỊCH BẢO VỆ TÊ GIÁC
CƠ HỘI
Dự án FLEGT khu vực miền Trung tuyển tư vấn cho lớp tập huấn "Phòng cháy chữa cháy cho các thành viên mạng lưới cộng đồng sống phụ thuộc vào rừng"
Dự án FLEGT – Khu vực miền Trung kêu gọi tư vấn lần 2
Cơ hội làm việc với dự án FLEGT – Khu vực miền Trung
Dự án FLEGT khu vực miền Trung cần tuyển tư vấn
Dự án FLEGT đang tuyển nhóm tư vấn thực hiện hoạt động "Thiết lập mạng lưới cộng đống sống phụ thuộc vào rừng" và "Xây dựng mô hình quản lý rừng cộng đồng"
Dự án FLEGT khu vực miền Trung tuyển chuyên gia tư vấn
Hội thảo CÔNG TÁC GIÁM SÁT ĐẦU TƯ CỘNG ĐỒNG TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI
KHỞI ĐỘNG QUỸ SÁNG KIẾN “TRẺ EM VÀ THANH NIÊN VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU” GIAI ĐOẠN 2015 – 2016
Đăng nhập
Tài khoản
Mật khẩu
Tin tổng hợp
Văn kiện hiệp định VPA/FLEGT
Năm 2020 gỗ Việt Nam có thể được cấp phép FLEGT
Chất dẻo sinh học là cách thức bảo vệ môi trường mới ở Nhật Bản
Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EU) hoàn tất đàm phán thoả thuận chống khai thác bất hợp pháp và thúc đẩy thương mại gỗ hợp pháp
Phương pháp phát triển cộng đồng dựa vào nội lực (ABCD)
Tập huấn "Hệ thống đảm bảo gỗ hợp pháp đáp ứng yêu cầu VPA-FLEGT"
Tập huấn về Hệ thống đảm bảo gỗ hợp pháp đáp ứng theo yêu cầu của VPA-FLEGT
"Không ai lại xông vào rừng cấm để làm thủy điện!"
Newsletter
Email của bạn:
Logo các đối tác
 

CORENARM - Trung tâm Nghiên cứu và Tư vấn Quản lý Tài Nguyên

Địa chỉ: 126/14 Nguyễn Phúc Nguyên, Tp. Huế        ĐT: (84-54) 353 9229/3623600

Email: corenarm@gmail.com  Website: http://corenarm.org.vn/

Số lần truy cập: 1301839
Số người đang online: 2