Truyền thông về Biến đổi khí hậu - Cần phải được đẩy mạnh hơn nữa
Theo nhận xét mới được đưa ra của PANOS, một mạng lưới toàn cầu của các tổ chức phi chính phủ hợp tác về truyền thông để thúc đẩy phát triển cho rằng các nước đang phát triển chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của biến đổi khí hậu, tuy nhiên hoạt động truyền thông của họ không mặn mà lắm trong việc đưa tin về thảm họa môi trường này và Việt Nam cũng không nằm ngoài nhận xét trên.

Việt Nam là quốc gia nằm ở khu vực nhiệt đới gió mùa Đông Nam Á, với bờ biển trải dài, những khu vực đồng bằng châu thổ ven sông thấp, nền kinh tế phụ thuộc chủ yếu vào nguồn tài nguyên thiên nhiên nên là một trong những nước bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi biến đổi khí hậu (BĐKH). Thêm vào đó, do quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng sẽ góp phần làm gia tăng tính ảnh hướng của biến đổi khí hậu đến các nhóm dễ bị tổn thương vì sự tập trung đông ở các khu vực có nguy cơ rủi ro cao.

Biến đổi khí hậu sẽ gây ra những tác động nặng nề nhất đến các vùng ven biển. Khu vực duyên hải Trung bộ do vậy đứng trước nguy cơ đe dọa rất cao.

Cho đến nay, chính phủ Việt Nam đã có nhiều hoạt động ứng phó với BĐKH như xây dựng các kịch bản BĐKH quốc gia và cho các tỉnh thành, xây dựng và triển khai chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với BĐKH.

Tuy nhiên, vấn đề truyền thông trong lĩnh vực biến đổi khí hậu vẫn còn nhiều hạn chế do nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan, do đó mà công chúng nhiều nước phát triển cũng như Việt Nam được báo chí thông tin đầy đủ.

Khoảng trống trong truyền thông Biến đổi khí hậu

Theo nhận xét mới được đưa ra của PANOS, một mạng lưới toàn cầu của các tổ chức phi chính phủ hợp tác về truyền thông để thúc đẩy phát triển cho rằng các nước đang phát triển chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của biến đổi khí hậu, tuy nhiên hoạt động truyền thông của họ không mặn mà lắm trong việc đưa tin về thảm họa môi trường này và Việt Nam cũng không nằm ngoài nhận xét trên.

Nhóm nghiên cứu của mạng lưới này chỉ ra rằng: Trong một tháng, chỉ có hơn 2 bài báo về những vấn đề, hiện tượng liên quan đến biến đổi khí hậu. Kết quả trên được đưa ra sau hai tháng khảo sát 5 tờ báo in hàng ngày gồm Lao động, Tuổi trẻ, Nhân dân, Hà Nội mới, Báo Đồng Nai và các chương trình phát sóng: Tài nguyên và Môi trường phát hàng ngày của Đài Tiếng nói Việt Nam và Tạp chí Môi trường và Tài nguyên phát hàng tuần trên Đài Phát thanh và Truyền hình Hà Nội.

Cũng trong kết quả nghiên cứu của Viện nghiên cứu sức khỏe, môi trường và phát triển nhận xét rằng hiện nay, các cơ quan truyền thông tại Việt Nam chỉ đưa tin về biến đổi khí hậu ở bề rộng ở mức độ quốc gia và toàn cầu, không có mối liên quan giữa các vấn đề và hiện trạng ở địa phương.

Mặc dù có rất nhiều bài báo đề cập đến các thảm họa thiên nhiên do biến đổi khí hậu gây ra như lũ lụt, bão, nước ngầm nhưng chưa có nhà báo nào chỉ ra mối liên hệ giữa các hiện tượng trên và biến đổi khí hậu.

Không được thông tin và nhận thức đầy đủ về Biến đổi khí hậu và có biện pháp
phòng chống, ứng phó kịp thời, nhiều gia đình đang phải trực tiếp gánh chịu
những hậu quả nặng nề

 

Thêm vào đó, theo thông tin do Tổ chức Đông Tây hội ngộ (EMWF) từng công bố trong kết quả nghiên cứu về “Sự thích ứng với BĐKH ở tỉnh Quảng Nam”, thì có khoảng 49% người được phỏng vấn không biết về các chính sách và quy trình của Nhà nước, 72% không biết về các kế hoạch chuẩn bị phòng chống thiên tai… Vì thế, họ không có khả năng lên kế hoạch và chuẩn bị ứng phó với thiên tai.

Kết quả nghiên cứu trên nằm trong khuôn khổ một dự án do Quỹ FORD tài trợ trị giá 99.000 USD. Nghiên cứu được tiến hành trên 125 gia đình ở 25 cộng đồng dân cư ở tỉnh miền trung Quảng Nam với địa bàn cư trú bao gồm cả ven biển, núi cao và đồng bằng. Mục đích cuối cùng của dự án nghiên cứu là để đưa ra một bộ tài liệu hướng dẫn để lập kế hoạch cho các chương trình BĐKH.

Kết quả này cũng cho biết, các ngôi nhà được khảo sát cũng không được thiết kế, xây dựng có khả năng chống chịu các thiên tai. Cụ thể, 90% các ngôi nhà đều được làm bằng tre, gỗ hay chỉ xây tường đơn. Mái, tường, cửa đều giản đơn, không đủ sức chống chọi lại các cơn bão lũ thường xảy ra. 66% nhà của những người được phỏng vấn thường xuyên bị bão lũ phá hỏng.

Nguyên nhân thiếu thông tin

Nguyên nhân trước hết là docác nhà quản lý, khi tiếp xúc với báo chí, chưa đề cập đến mối liên hệ giữa biến đổi khí hậu và những tác động tiêu cực tại Việt Nam.
Theo ông James Fahn, Giám đốc Mạng lưới nhà báo Trái đất (EJN), nguyên nhân còn nằm ở chỗ biến đổi khí hậu là một đề tài rất khó và không phải nhà báo nào cũng có thể hiểu hết khi mới tiếp cận. Đồng thời, ở Việt Nam hiện nay không có nhiều nhà báo chuyên viết về môi trường. Các nhà báo thường phải viết về nhiều chủ đề khác nhau, nhất là nhà báo làm việc tại các ấn phẩm xuất bản hàng ngày. Họ thường chỉ đưa tin về biến đổi khí hậu khi có các hội nghị hay sự kiện lớn liên quan đến vấn đề này.
Một lý do nữa, những nhà báo phụ trách các chuyên mục hay tờ báo không hiểu hoặc không quan tâm đến biến đổi khí hậu. Do đó, họ không dành ưu tiên cho những bài báo thuộc đề tài trên.

Hành động trước khi quá muộn

Biến đổi khí hậu đã, đang và sẽ tác động tới tất cả mọi người trong cộng đồng. Từ những hiện trạng và những nguyên nhân được phân tích ở trên cho thấy truyền thông cần được xem là một công cụ quan trọng, cơ bản tác động trực tiếp hoặc gián tiếp làm thay đổi thái độ, hành vi của con người trong cộng đồng từ đó thúc đẩy họ tự nguyện tham gia vào các hoạt động thích ứng, giảm nhẹ BĐKH. Do đó, cần phải đẩy mạnh hơn nữa các chiến dịch truyền thông về biến đổi khí hậu cho cộng đồng cũng như trang bị các kiến thức liên quan cho các phóng viên, nhà báo là một vấn đề hết sức quan trọng và cấp bách.

Một khi nhận thức của người dân và các cấp chính quyền về BĐKH được nâng cao, nếu con người có những hành vi ứng xử thân thiện với môi trường, nếu cộng đồng được trang bị những kỹ năng cơ bản để ứng phó với các vấn đề liên quan đến biến đổi khí hậu trong cuộc sống hằng ngày thì gánh nặng trách nhiệm ứng phó với BĐKH sẽ không còn là của riêng các nhà quản lý nữa mà sẽ được san sẻ trong cả cộng đồng.

Tịnh Chi-CORENARM (Tổng hợp)
(Nguồn: Climatechange-vn, Monre, SRD, Itcdanang)







 

Trang trước Trang chủ In ấn
Các bài viết khác ...
» Triển vọng giống lúa chịu mặn (04-26-2018)
» Sóc Trăng: Chuyển đổi cơ cấu cây ăn trái thích ứng với biến đổi khí hậu (04-24-2018)
» Tây Nguyên sử dụng phần lớn giống mới để trồng tái canh cà phê, thích ứng biến đổi khí hậu (04-23-2018)
» Phát triển vùng chuyên canh dừa thích ứng biến đổi khí hậu (04-21-2018)
» Chuyển đổi cơ cấu cây trồng thích ứng biến đổi khí hậu (06-21-2017)
» Bhutan - nước đi đầu trong chống biến đổi khí hậu (05-28-2016)
» Cách người Thái thích ứng với biến đổi khí hậu (05-10-2016)
» El Nino có thể chấm dứt vào cuối tháng 6 (05-09-2016)
» Quảng Nam: Sản xuất thích ứng với biến đổi khí hậu (05-09-2016)
» Mong muốn Hà Lan chia sẻ kinh nghiệm thích ứng với biến đổi khí hậu (03-31-2016)
» Hạn mặn ở ĐBSCL - Nguyên nhân do đâu? (03-21-2016)
» Hạn mặn khốc liệt! 5 triệu người ở ĐBSCL bị ảnh hưởng (03-14-2016)
» Gần 139 nghìn ha lúa bị ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn (03-08-2016)
» Họp ban điều hành Mạng lưới CCN (01-13-2016)
» Hãy chia sẻ kiến thức kinh nghiệm để góp phần giảm nhẹ rủi ro thiên tai cho cả cộng đồng! (10-19-2015)
» CORENARM - Hưởng ứng ngày quốc tế giảm nhẹ rủi ro thiên tai năm 2015 (10-02-2015)
» Khí nhà kính - "thủ phạm" gây ra biến đổi khí hậu (09-03-2015)
» Ứng phó với biến đổi khí hậu đảm bảo tương lai cho nông dân (08-06-2015)
» Hạn hán ở miền Trung – Tây Nguyên sẽ kéo dài và khắc nghiệt hơn (08-03-2015)
» Tham quan học tập mô hình thích ứng với Biến đổi khí hậu tại Miền Trung Việt Nam (06-29-2015)
 
 
Tiêu điểm
Hoành Bồ phát triển kinh tế gắn với bảo vệ rừng
Gian nan giữ rừng
Lai Châu: Rừng chè cổ thụ 1.000 năm tuổi 1.500m trên đỉnh Khang Su Văn
Nông nghiệp sinh thái không hóa chất: Vườn là rừng, và rừng cũng là vườn
Triển vọng giống lúa chịu mặn
Phát hiện rạn san hô khổng lồ rộng 56.000 km2 ngoài khơi Brazil
Quảng Trị: Nông dân Triệu Phong thích ứng với mô hình sản xuất nông sản sạch.
Sóc Trăng: Chuyển đổi cơ cấu cây ăn trái thích ứng với biến đổi khí hậu
Tài nguyên rừng quý giá: Bảo vệ Trái Đất và con người
Tây Nguyên sử dụng phần lớn giống mới để trồng tái canh cà phê, thích ứng biến đổi khí hậu
CƠ HỘI
Dự án FLEGT khu vực miền Trung tuyển tư vấn cho lớp tập huấn "Phòng cháy chữa cháy cho các thành viên mạng lưới cộng đồng sống phụ thuộc vào rừng"
Dự án FLEGT – Khu vực miền Trung kêu gọi tư vấn lần 2
Cơ hội làm việc với dự án FLEGT – Khu vực miền Trung
Dự án FLEGT khu vực miền Trung cần tuyển tư vấn
Dự án FLEGT đang tuyển nhóm tư vấn thực hiện hoạt động "Thiết lập mạng lưới cộng đống sống phụ thuộc vào rừng" và "Xây dựng mô hình quản lý rừng cộng đồng"
Dự án FLEGT khu vực miền Trung tuyển chuyên gia tư vấn
Hội thảo CÔNG TÁC GIÁM SÁT ĐẦU TƯ CỘNG ĐỒNG TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI
KHỞI ĐỘNG QUỸ SÁNG KIẾN “TRẺ EM VÀ THANH NIÊN VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU” GIAI ĐOẠN 2015 – 2016
Đăng nhập
Tài khoản
Mật khẩu
Tin tổng hợp
Việt Nam mới chiếm 6% thị phần thế giới về gỗ và sản phẩm gỗ
Phát huy hiệu quả dịch vụ môi trường rừng
Đề xuất mức chi trả và xác định số tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng
Văn kiện hiệp định VPA/FLEGT
Năm 2020 gỗ Việt Nam có thể được cấp phép FLEGT
Chất dẻo sinh học là cách thức bảo vệ môi trường mới ở Nhật Bản
Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EU) hoàn tất đàm phán thoả thuận chống khai thác bất hợp pháp và thúc đẩy thương mại gỗ hợp pháp
Phương pháp phát triển cộng đồng dựa vào nội lực (ABCD)
Newsletter
Email của bạn:
Logo các đối tác
 

CORENARM - Trung tâm Nghiên cứu và Tư vấn Quản lý Tài Nguyên

Địa chỉ: 126/14 Nguyễn Phúc Nguyên, Tp. Huế        ĐT: (84-54) 353 9229/3623600

Email: corenarm@gmail.com  Website: http://corenarm.org.vn/

Số lần truy cập: 1468207
Số người đang online: 2